فرش یکی از ارزشمندترین عناصر دکوراسیون خانه به شمار میرود و نگهداری صحیح از آن تأثیر زیادی در افزایش طول عمرش دارد. یکی از مشکلاتی که ممکن است برای انواع فرشهای ماشینی و دستباف پیش بیاید، شکستگی یا چروک شدن فرش است. این مشکل گاهی بعد از شستشو در قالیشویی، هنگام جابهجایی در اسبابکشی یا در اثر نگهداری نادرست ایجاد میشود. در ادامه، مهمترین علتهای شکستگی فرش و راهکارهای جلوگیری از آن را بررسی میکنیم.
شکستگی فرش به حالتی گفته میشود که سطح فرش دچار موج، تاخوردگی یا چروک عمیق میشود. این اتفاق معمولاً زمانی رخ میدهد که رطوبت محیط زیاد باشد یا اجسام سنگین مانند مبلمان مرتب روی فرش کشیده شوند. در چنین شرایطی فرش حالتی شبیه کاغذ تاخورده پیدا میکند و گاهی عمق چروکها به حدی است که تار و پود آن قابل مشاهده میشود.
اگر این مشکل برای مدت طولانی باقی بماند، حتی ترمیم آن توسط متخصصان رفوگری نیز دشوار خواهد شد. به همین دلیل، پیشگیری از ایجاد شکستگی در فرش بسیار مهمتر از رفع آن پس از آسیب است.
یکی از رایجترین دلایل شکستگی، حملونقل و جمع کردن نادرست فرش است. تا کردن غیر اصولی فرش میتواند باعث ایجاد چین و چروکهای دائمی شود که رفع آنها به راحتی امکانپذیر نیست. همچنین شستشوی غیر اصولی در خانه یا استفاده از روشهای نامناسب در قالیشویی نیز میتواند به ساختار فرش آسیب وارد کند.
علت چروک شدن فرش چیست؟
چروک شدن یا اصطلاحاً کیسی شدن فرش علاوه بر اینکه ظاهر خانه را تحت تأثیر قرار میدهد، میتواند به مرور زمان باعث آسیب به بافت فرش شود. این مشکل معمولاً به دلایل زیر رخ میدهد:
- کیفیت پایین الیاف و بافت فرش
- خشک نشدن کامل فرش بعد از شستشو
- نگهداری نامناسب مانند تا کردن طولانیمدت
- پهن کردن فرش روی سطح ناهموار
- تغییرات دما و رطوبت محیط
برای جلوگیری از این مشکل بهتر است فرش را روی سطحی کاملاً صاف پهن کنید و بعد از شستشو صبر کنید تا کاملاً خشک شود. همچنین هنگام جمع کردن، بهتر است فرش را به صورت لولهای نگهداری کنید.
● علت چروک شدن فرش ابریشمی
فرشهای دستباف ابریشمی به دلیل استفاده از الیاف بسیار ظریف و حساس نسبت به سایر فرشها آسیبپذیرتر هستند. همین ظرافت باعث میشود احتمال چروک شدن یا شکستگی در آنها بیشتر باشد. بنابراین نگهداری و شستشوی این نوع فرشها باید با دقت و حساسیت بیشتری انجام شود.
● علت چروک شدن فرش ماشینی
اصلیترین دلیل شکستگی در فرشهای ماشینی معمولاً کیفیت مواد اولیه و الیاف است. فرشهایی که از الیاف نامرغوب یا پلاستیکی تولید میشوند، بیشتر در معرض چروک شدن و تغییر شکل قرار دارند. در مقابل، فرشهای با کیفیت بالا مقاومت بیشتری در برابر رطوبت و فشار دارند.
● علت چروک شدن فرش دستباف
در فرشهای دستباف که از الیاف طبیعی مانند پشم و پنبه تولید میشوند، چروک شدن معمولاً به دلیل عوامل خارجی اتفاق میافتد. روش نادرست شستشو، خشک کردن غیر اصولی یا نگهداری نامناسب میتواند باعث ایجاد موج و شکستگی در این فرشها شود.
علت چین و چروک فرش بعد از قالیشویی
گاهی پس از شستشوی فرش در قالیشویی، روی آن چین و چروک ایجاد میشود. مهمترین دلایل این موضوع عبارتند از:
۱. کیفیت پایین فرش
فرشهایی با بافت سست یا تراکم پایین در برابر رطوبت و فشار مقاومت کمتری دارند و بیشتر دچار چروک میشوند.
۲. آبگیری نامناسب
اگر آبگیری فرش به صورت یکنواخت انجام نشود، بخشهایی از آن مرطوب باقی میماند و هنگام خشک شدن باعث جمع شدن و چروک شدن فرش میشود.
۳. خشک کردن غیر اصولی
خشک کردن فرش روی سطح ناهموار یا آویزان کردن اشتباه آن میتواند باعث تغییر شکل و چروک شدن فرش شود. همچنین قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید نیز ممکن است باعث جمع شدن الیاف شود.
۴. جذب نامساوی آب در بافت فرش
در فرشهایی که تراکم بافت در بخشهای مختلف یکسان نیست، مقدار جذب آب نیز متفاوت خواهد بود و همین مسئله باعث ایجاد موج و چروک میشود.
۵. استفاده از دستگاههای شستشوی غیر استاندارد
ماشینآلات قدیمی یا فشار بیش از حد آب میتواند به ساختار فرش آسیب بزند و باعث ایجاد شکستگی شود.
چین و چروک و شکستگی در کدام فرشها بیشتر است؟
فرشهای با الیاف نامرغوب
الیاف ضعیف یا مصنوعی معمولاً در برابر رطوبت و فشار مقاومت کمتری دارند.
فرشهای با تراکم پایین
فرشهایی با تراکم کمتر از حدود ۵۰۰ تا ۷۰۰ شانه، بافت شلتری دارند و بیشتر در معرض چروک شدن قرار میگیرند.
فرشهایی که آهار مناسبی ندارند
آهارزنی مناسب باعث استحکام بیشتر بافت فرش میشود. اگر این مرحله به درستی انجام نشود، احتمال شکستگی افزایش مییابد.
فرشهایی که زیاد تا میشوند
تا کردن طولانیمدت یا قرار دادن فرش در انبار به صورت تا شده میتواند باعث ایجاد شکستگی در بافت آن شود.
فرشهایی که در معرض رطوبت هستند
رطوبت زیاد میتواند تار و پود فرش را سست کند و باعث ایجاد موج یا شکستگی شود.
کشیدن وسایل سنگین روی فرش
حرکت دادن مبلمان یا وسایل سنگین روی فرش به جای بلند کردن آنها، یکی از دلایل مهم آسیب به بافت فرش است.
راهکارهای جلوگیری از شکستگی فرش
برای اینکه فرشهایتان دچار شکستگی و آسیب نشوند، میتوانید این روشها را برای جلوگیری از شکستگی فرش امتحان کنید:
- استفاده از پد یا زیرانداز مخصوص فرش برای کاهش فشار
- چرخاندن دورهای فرش برای توزیع یکنواخت فشار
- جاروبرقی کشیدن منظم برای جلوگیری از تجمع گرد و خاک
- شستشوی دورهای فرش در قالیشوییهای معتبر
- جلوگیری از تابش مستقیم نور خورشید
- دور نگه داشتن فرش از رطوبت و نم
- استفاده از محافظ زیر پایه مبلمان
چگونه شکستگی فرش را از بین ببریم؟
اگر فرش شما دچار چروک یا شکستگی شده است، میتوانید این روش را امتحان کنید:
- قسمت شکسته را کمی با اسپری آب مرطوب کنید.
- یک جسم سنگین روی آن قرار دهید.
- اجازه دهید حدود یک تا دو روز به همین حالت باقی بماند.
در بسیاری از موارد، این روش باعث صاف شدن فرش میشود. همچنین استفاده از بخارشو نیز میتواند به رفع چروکها کمک کند. اگر مشکل برطرف نشد، بهتر است فرش را به متخصصان رفوگری بسپارید.
چگونه فرش را تا کنیم؟
برای جلوگیری از ایجاد شکستگی هنگام جمع کردن فرش:
- فرش را از پشت روی زمین پهن کنید.
- آن را از عرض به سه قسمت تقسیم کنید.
- دو طرف را به سمت مرکز تا بزنید تا فرش به شکل مستطیل باریک درآید.
- سپس آن را در جهت مخالف خواب پرزها تا کنید و با طناب ببندید.
نکته مهم این است که فرش نباید تحت فشار زیاد فشرده شود.
کلام پایانی
در بیشتر موارد، علت شکستگی فرش به نحوه نگهداری، شستشو و جابهجایی آن مربوط میشود. رعایت اصول سادهای مانند خشک کردن کامل فرش، جلوگیری از کشیدن وسایل سنگین روی آن و نگهداری صحیح میتواند از ایجاد این مشکل جلوگیری کند.
همچنین هنگام خرید فرش بهتر است علاوه بر قیمت، کیفیت الیاف و تراکم بافت را نیز در نظر بگیرید تا فرشی بادوام و مقاوم داشته باشید.
جریان گالری مجموعهای متنوع از فرشهای هنری و باکیفیت را ارائه میدهد و شما میتوانید به صورت آنلاین از میان طرحهای مختلف، فرش مورد نظر خود را انتخاب و خریداری کنید.